baner Maria Skłodowska Curie
w 100-lecie otrzymania Nagrody Nobla

Rodzeństwo

[Foto3] [Foto4] [Foto5]
Fotografia wykonana w Warszawie w 1911 r.

Od lewej: Maria Skłodowska-Curie, Helena Szalayowa, Bronisława Dłuska, Józef Skłodowski

Fotografia wykonana w Warszawie na początku lat trzydziestych

Od lewej: Maria Skłodowska-Curie, Józef Skłodowski, Bronisława Dłuska, Helena Szalayowa



Od lewej Zofia, Helena, Maria, Józef i Bronisława





[Zosia]

Zofia Skłodowska
(1861-1976)

Siostra Marii Skłodowskiej-Curie, zmarła w wieku 15 lat na tyfus.

Z pamiętnika brata, Józefa: …Była bardzo inteligentna, zdolna i pracowita. Mimo długiej przerwy w nauce, a to z powodu wyjazdu z matką na jej leczenie na południe, zdała bez opóźnienia egzamin wstępny do gimnazjum rządowego. Utkwiły mi w pamięci jej mapy wielobarwne, nadzwyczaj pięknie wykończone. Miała żywą wyobraźnię i zdolności literackie. Nieraz godzinami opowiadała nam fantastyczne historie, których słuchaliśmy z natężoną uwagą. Układała też dla nas powiastki i komedyjki, znajdując w tych poczynaniach upust nie tylko dla przyrodzonych zdolności, lecz i dla uczuć opiekuńczych w stosunku do młodszego rodzeństwa…

[Zosia i Maria]
Maria Skłodowska z siostrą

Helena Skłodowska-Szalay
(1866-1961)

Siostra Marii Skłodowskiej-Curie. Ukończyła pensję Jadwigi Sikorskiej w Warszawie. Po uzyskaniu dyplomu guwernantki nauczała w szkołach warszawskich, m.in. była nauczycielką matematyki w szkole im. Hoffmanowej, najstarszym ze wszystkich warszawskich liceów, założonym w 1874 roku i długoletnią wizytatorką. Aktywna społecznie, we wczesnej młodości należała do konspiracyjnej organizacji «Koło Kobiet Korony i Litwy», której celem było nauczanie młodzieży robotniczej i gromadzenie środków na pomoc więźniom politycznym. W 1896 r. poślubiła Józefa Stanisława Szalaya, chemika, optyka i fotografa, współzałożyciela Towarzystwa Fotograficznego w Warszawie, autora podręczników o fotografii i wspólnego z teściem - Władysławem Skłodowskim – tłumaczenia „Wstępu do fotografii” G. Pizzighelliego. Szalayowie mieli córkę Hannę Szyllerową.

[Zakopane 1899]
Zakopane 1899 r. Stoją (od lewej): Piotr Curie, Maria Skłodowska-Curie, Erazm Dłuski (brat Kazimierza), Józef Skłodowski, Józef Dłuski (brat Kazimierza), Bronisława Dłuska, Kazimierz Dłuski. Siedzą: Helena Szalayowa, Władysław Skłodowski (ojciec Marii), Helena Dłuska (matka Kazimierza), i na dole: Hanka Szalayówna i Hela Dłuska.
[Józef]

Józef Skłodowski
(1863-1937)

Brat Marii Skłodowskiej-Curie. W 1881 r. ukończył gimnazjum w Warszawie, odznaczony złotym medalem. Absolwent Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Warszawskiego z 1886 r., wyróżniony dyplomem „cum eximia laude" (ze szczególną pochwałą). Przez blisko 40 lat związany ze Szpitalem Dzieciątka Jezus w Warszawie, od 1920 r. ordynator oddziału chorób wewnętrznych. Ceniony jako nauczyciel młodej kadry asystentów i lekarzy wolontariuszy. Opublikował blisko 30 prac naukowych. Interesował się literaturą i wykonał kilka wysoko ocenionych tłumaczeń. Wiele pracował społecznie, w tym bardzo aktywnie w Towarzystwie Instytutu Radowego, którego był członkiem i założycielem; brał czynny udział w życiu licznych towarzystw lekarskich. Poślubił Jadwigę Kamieńską, a gdy zmarła, jej siostrę Marię. Miał dwoje dzieci: córkę Marię i syna Władysława.


[Bronisława]

Bronisława Skłodowska-Dłuska
(1865-1939)

Siostra Marii Skłodowskiej-Curie. Absolwentka gimnazjum w Warszawie, odznaczona złotym medalem. Studiowała w Paryżu, w 1894 r. uzyskując dyplom doktora medycyny. Działała w polskich organizacjach wychodźczych, gdzie zetknęła się ze swym późniejszym mężem - Kazimierzem Dłuskim i gronem wybitnych Polaków, jak Ignacy Jan Paderewski, Franciszek Pułaski, Władysław i Stanisław Grabscy, Stanisław Wojciechowski i wielu innych. Wraz z mężem powróciła do kraju w 1897 r., osiedlając się w Galicji. Dłuscy wspólnie założyli w 1902 r. i prowadzili w Kościelisku pierwsze polskie sanatorium przeciwgruźlicze (obecnie Wojskowy Dom Wypoczynkowy). Przyczynili się też do założenia w Zakopanem Muzeum Tatrzańskiego im. dr. Tytusa Chałubińskiego. Po odzyskaniu niepodległości Dłuscy przenieśli się do Warszawy, gdzie prowadzili praktykę lekarską. W 1919 r. Kazimierz Dłuski został oddelegowany przez Naczelnika Państwa Józefa Piłsudskiego do składu Komitetu Narodowego Polskiego jako członek delegacji polskiej na konferencję pokojową w Wersalu. Dłuscy dwukrotnie przeżyli rodzinną tragedię. W 1903 r. zmarł na zapalenie opon mózgowych ich sześcioletni synek Kazimierz. Córka Helena razem ze swoją kuzynką Ireną Pawlewską były jednymi z pierwszych samodzielnych taterniczek. Od 1908 r. należały do Sekcji Turystycznej Towarzystwa Tatrzańskiego. W październiku 1909 r. Helena uległa wypadkowi podczas samotnej wspinaczki na Kominach Strążyskich. Odpadła od ściany i doznała złamania podstawy czaszki i otwartego złamania prawej stopy. Utrzymać ją przy życiu udało się jedynie dzięki szybkiej akcji Pogotowia TOPR (którego jednym z założycieli był dr Kazimierz Dłuski). Konsekwencją wypadku było kalectwo stopy, które uniemożliwiało jej dalszą działalność taternicką. Po tym zdarzeniu uprawiała w Tatrach jedynie turystykę. W 1920 r. przeprowadziła się do Chicago, gdzie pracowała w redakcji "Dziennika Ludowego". W 1921 r. w Chicago Helena popełniła samobójstwo.

W 1922 r., dla uczczenia pamięci córki, Dłuscy przekazali na rzecz Robotniczego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci swą posiadłość położoną w Aninie w pobliżu Warszawy, nadając jej nazwę Helenów. Ośrodek składał się z dwóch domów: dwupiętrowego drewnianego pałacyku i z piętrowej tzw. „murowanki" oraz 16 ha gruntów z własnym folwarkiem (obecnie Helenów jest dużym ośrodkiem przeznaczonym dla dzieci niepełnosprawnych). Bronisława Dłuska wiele lat swego życia poświęciła założeniu i organizacji Instytutu Radowego w Warszawie (obecnie Instytut Onkologii przy ul. Wawelskiej).


All rights reserved ©2014 Biblioteka Główna AGH

[Powrót na górę strony]